Cúm A là một trong những bệnh đường hô hấp truyền nhiễm cấp tính phổ biến, có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời. Khi có các triệu chứng nghi ngờ như sốt cao, ho, đau họng, nhiều người thường nghĩ ngay đến việc đi xét nghiệm máu để kiểm tra. Vậy thực tế xét nghiệm máu có biết được cúm a không và đâu mới là phương pháp chẩn đoán chính xác nhất? Bài viết dưới đây sẽ giải đáp chi tiết thắc mắc này dựa trên các cơ sở y khoa thực tế.
Xét nghiệm máu có biết được cúm a không
Để trả lời cho câu hỏi xét nghiệm máu có biết được cúm a không, các chuyên gia y tế khẳng định rằng xét nghiệm máu thông thường không thể trực tiếp phát hiện sự hiện diện của virus cúm A trong cơ thể. Nguyên nhân là do virus cúm A chủ yếu khu trú và nhân lên ở tế bào niêm mạc đường hô hấp (mũi, họng, phế quản và phổi) chứ không xâm nhập vào hệ tuần hoàn máu ở giai đoạn khởi phát.
Tuy nhiên, xét nghiệm công thức máu (CBC) vẫn đóng vai trò hỗ trợ cực kỳ quan trọng trong quá trình điều trị bệnh cúm A:
- Giúp bác sĩ đánh giá tình trạng nhiễm trùng tổng thể thông qua số lượng tế bào bạch cầu.
- Phân biệt sơ bộ nguyên nhân gây bệnh là do virus hay vi khuẩn dựa trên tỷ lệ các loại tế bào bạch cầu lympho và bạch cầu trung tính.
- Phát hiện sớm các dấu hiệu cảnh báo biến chứng nguy hiểm liên quan đến hệ tạo máu.
Các phương pháp xét nghiệm xác định cúm a chính xác
Thay vì xét nghiệm máu, để xác định một người có bị nhiễm virus cúm A hay không, các bác sĩ sẽ chỉ định thực hiện các phương pháp lấy mẫu dịch từ đường hô hấp. Dưới đây là những phương pháp phổ biến và có độ chính xác cao nhất hiện nay:
Test nhanh tìm kháng nguyên cúm a
Đây là phương pháp phổ biến nhất tại các phòng khám và bệnh viện nhờ tính tiện lợi và nhanh chóng. Kỹ thuật viên sẽ dùng tăm bông chuyên dụng để lấy dịch tỵ hầu (sâu trong mũi) của người bệnh. Kết quả thường có sau 15 đến 30 phút. Phương pháp này có độ nhạy khá cao khi lượng virus trong cơ thể đang ở mức đỉnh điểm, thường là trong 3 ngày đầu kể từ khi phát bệnh.
Xét nghiệm rt-pcr
Xét nghiệm sinh học phân tử Real-time RT-PCR được coi là tiêu chuẩn vàng trong chẩn đoán cúm A. Phương pháp này giúp phát hiện vật chất di truyền (ARN) của virus trong mẫu dịch đường hô hấp. Xét nghiệm RT-PCR có độ nhạy và độ đặc hiệu cực cao, giúp phân biệt rõ ràng cúm A với các chủng cúm khác hoặc virus hô hấp khác ngay cả khi lượng virus trong cơ thể còn rất thấp.
Khi nào người bệnh cần thực hiện xét nghiệm máu
Mặc dù không dùng để chẩn đoán xác định chủng virus, xét nghiệm máu vẫn được chỉ định trong một số trường hợp cụ thể để phục vụ công tác điều trị cúm A:
- Nghi ngờ có bội nhiễm vi khuẩn: Khi người bệnh bị nhiễm cúm A kéo dài, hệ miễn dịch suy yếu tạo điều kiện cho vi khuẩn tấn công gây viêm phổi, viêm phế quản. Xét nghiệm máu lúc này giúp kiểm tra chỉ số bạch cầu và chỉ số viêm CRP để bác sĩ cân nhắc sử dụng kháng sinh phù hợp.
- Theo dõi chức năng gan và thận: Đối với các bệnh nhân nặng, trẻ nhỏ hoặc người lớn tuổi có bệnh lý nền, xét nghiệm hóa sinh máu giúp đánh giá mức độ ảnh hưởng của virus và các loại thuốc điều trị lên các cơ quan nội tạng.
- Đánh giá tình trạng mất nước và điện giải: Sốt cao kéo dài kèm theo nôn mửa hoặc tiêu chảy do cúm A dễ dẫn đến mất nước. Xét nghiệm điện giải đồ trong máu giúp bác sĩ đưa ra phác đồ bù dịch kịp thời và chính xác.
Những dấu hiệu cảnh báo bạn nên đi xét nghiệm cúm a ngay
Cúm A rất dễ nhầm lẫn với cảm lạnh thông thường nhưng tiến triển nhanh và có tỷ lệ gây biến chứng cao hơn. Bạn nên chủ động đi thực hiện xét nghiệm chẩn đoán khi xuất hiện các triệu chứng sau:
- Sốt cao đột ngột trên 38.5 độ C, cơ thể nóng ran và rất khó hạ sốt bằng các thuốc thông thường.
- Đau đầu dữ dội, đau mỏi toàn thân, cơ khớp ê ẩm khiến người bệnh không muốn vận động.
- Ho khan kéo dài, đau rát họng, nghẹt mũi hoặc chảy nước mũi liên tục.
- Cảm thấy mệt mỏi rã rời, kiệt sức, ăn uống kém hoặc buồn nôn.
Đặc biệt, các đối tượng có nguy cơ cao như trẻ em dưới 5 tuổi, người già trên 65 tuổi, phụ nữ mang thai và người có bệnh nền mạn tính (hen suyễn, tim mạch, tiểu đường) cần được xét nghiệm và can thiệp y tế sớm để tránh biến chứng suy hô hấp nguy hiểm tính mạng.
Tóm lại, câu trả lời cho thắc mắc xét nghiệm máu có biết được cúm a không là không thể chẩn đoán xác định trực tiếp trong giai đoạn đầu, mà cần phải thực hiện lấy dịch tỵ hầu để test nhanh hoặc làm RT-PCR. Xét nghiệm máu chỉ đóng vai trò hỗ trợ theo dõi biến chứng và đánh giá tình trạng sức khỏe tổng thể của bệnh nhân. Khi nhận thấy các dấu hiệu nghi ngờ của bệnh cúm A, người bệnh nên đến các cơ sở y tế uy tín để được thăm khám, thực hiện đúng phương pháp xét nghiệm và nhận phác đồ điều trị phù hợp từ bác sĩ chuyên khoa.
