Nhiều phụ nữ phải tự đối mặt trong im lặng và cảm giác xấu hổ. Niệu phụ khoa là chuyên ngành tập trung vào các rối loạn sàn chậu ở phụ nữ. Bác sĩ niệu phụ khoa là bác sĩ sản phụ khoa được đào tạo nâng cao về y học sàn chậu và phẫu thuật tái tạo.
Sàn chậu là gì?
Sàn chậu là nhóm các cơ và dây chằng nâng đỡ bàng quang, ruột và tử cung. Tổn thương tại khu vực này có thể gây ra các bệnh lý như sa tử cung, sa bàng quang, sa trực tràng, cũng như các vấn đề khác như tiểu không kiểm soát hoặc nhiễm trùng đường tiểu tái phát.
Sa tạng chậu
Gần một nửa phụ nữ trên 50 tuổi có mức độ sa âm đạo nhất định. Sa tạng chậu xảy ra khi các cơ quan vùng chậu trượt xuống vào trong hoặc ra ngoài âm đạo. Các loại sa tạng chậu:
Sa tử cung (uterine prolapse)
Tử cung sa xuống hoặc sa ra ngoài âm đạo. Triệu chứng:
- Cảm giác có khối lồi trong âm đạo khi đi lại hoặc ngồi
- Cảm giác nặng hoặc kéo xuống
- Đau hoặc khó chịu khi quan hệ tình dục
- Khó đưa tampon vào
Sa bàng quang (cystocele)
Bàng quang sa vào thành trước âm đạo. Triệu chứng:
- Cảm giác có khối lồi trong âm đạo khi đi lại hoặc ngồi.
- Tiểu không hết, tiểu khó.
- Nhiễm trùng đường tiểu tái phát, tiểu nhiều lần.
Sa trực tràng (rectocele)
Trực tràng sa xuống đẩy vào thành sau âm đạo. Triệu chứng:
- Cảm giác có khối lồi ở âm đạo hoặc hậu môn
- Một số người khó đi đại tiện
Sa vòm âm đạo (vaginal vault prolapse)
Vòm âm đạo bị sa xuống sau khi phẫu thuật cắt tử cung. Triệu chứng:
- Cảm giác có khối lồi trong âm đạo khi đi lại hoặc ngồi
- Khó tiểu và khó đại tiện hết
Nguyên nhân thường gặp
- Mang thai và sinh nở: Trọng lượng thai và thay đổi hormone khiến dây chằng vùng chậu lỏng hơn; sinh thường có thể gây tổn thương cơ sàn chậu.
- Mãn kinh: Giảm estrogen làm suy giảm sức mạnh các sợi cơ vùng sàn chậu.
- Rối loạn collagen: Yếu tố di truyền làm cấu trúc dây chằng yếu hơn và dễ bị sa.
- Béo phì: Tăng áp lực lên sàn chậu, khiến vùng này yếu dần.
- Táo bón và ho mạn tính: Tạo áp lực lặp đi lặp lại lên sàn chậu, làm tăng nguy cơ sa.
Các phương pháp điều trị
Thay đổi lối sống
Điều trị ho hoặc táo bón, giảm cân và hạn chế mang vác nặng giúp ngăn tình trạng sa tạng chậu tiến triển. Tập cơ sàn chậu giúp tăng cường sức mạnh và nâng đỡ tốt hơn cho các cơ quan vùng chậu.
Dụng cụ hỗ trợ y tế
Vòng nâng âm đạo (vaginal pessaries) là dụng cụ bằng cao su hoặc silicone đặt vào âm đạo để nâng đỡ thành âm đạo và các cơ quan vùng chậu. Đây là lựa chọn không phẫu thuật cho những người không muốn trải qua ca phẫu thuật. Vòng nâng âm đạo cần được bác sĩ thay 2–3 lần/năm.
Phẫu thuật
Khuyến nghị khi các phương pháp không phẫu thuật không hiệu quả hoặc khi tình trạng nặng. Phẫu thuật có thể được thực hiện qua đường âm đạo hoặc nội soi, bao gồm: sửa thành âm đạo, cắt tử cung qua đường âm đạo, phẫu thuật giữ tử cung hoặc đóng âm đạo.
Bác sĩ niệu phụ khoa sẽ tư vấn lợi ích, rủi ro và xây dựng kế hoạch điều trị cá nhân hóa cho từng bệnh nhân.
Phòng ngừa sa tạng chậu
- Duy trì cân nặng khỏe mạnh
- Tập cơ sàn chậu hằng ngày
- Tăng cường chất xơ trong chế độ ăn
- Tránh các hoạt động gây tăng áp lực lên sàn chậu
- Ngừng hút thuốc
Khi nào bạn nên gặp bác sĩ niệu phụ khoa?
Bạn nên tìm kiếm sự giúp đỡ khi các triệu chứng bắt đầu ảnh hưởng tiêu cực đến chất lượng cuộc sống. Các bác sĩ niệu phụ khoa luôn mong muốn hỗ trợ phụ nữ gặp phải những vấn đề này — đó chính là lý do họ tồn tại trong lĩnh vực này.
Bài viết này được hiệu đính bởi Bác sĩ Aswini Balachandran, Chuyên gia Sản Phụ khoa tại Bệnh viện Raffles, Singapore.
Nguồn: Raffles Medical Group:
https://www.rafflesmedicalgroup.com/health-resources/health-articles/a-deep-dive-into-prolapse/
